ارزیابی مقایسه ای محیط کسب و کار کشورمان ایران با دنیا (۳ عکس)


با دیگران به اشتراک بگذارید

ارزیابی مقایسه ای فضای کسب و کار ایران با جهان

تسهیل کسب و کار در یک کشور به خصوص در مراحل اولیه و ابتدایی آن، نیاز به مقدمات و ملزومات فراوان دارد. به همین دلیل، فرآیند تسهیل به صورت تدریجی و گام به گام صورت می‌گیرد و راه‌حلی ناگهانی و دفعی برای آن وجود ندارد.
هفته نامه تجارت فردا – محمدرضا فرحی: تسهیل کسب و کار در یک کشور به خصوص در مراحل اولیه و ابتدایی آن، نیاز به مقدمات و ملزومات فراوان دارد. به همین دلیل، فرآیند تسهیل به صورت تدریجی و گام به گام صورت می‌گیرد و راه‌حلی ناگهانی و دفعی برای آن وجود ندارد. کشور ما هم از این امر مستثنی نیست؛ خصوصاً که شرایط سخت تحریم و سوءمدیریت‌های صورت‌گرفته، این فرآیند تدریجی را بیش از پیش دشوار کرده است.
در راستای تسهیل کسب و کار، مفهوم کارآفرینی نقشی کلیدی ایفا می‌کند. می‌توان نقل کرد یوزف شومپیتر، اقتصاددان برجسته آمریکایی-اتریشی از نخستین کسانی بود که حدود ۱۰۰ سال پیش با تاکید بر لفظ کارآفرینی از نقش اصلی این مفهوم در رشد اقتصادی و تسهیل کسب و کار پاسداری کرد.
شومپیتر در همان لحظه و با توجه به فقدان مدل‌های پیشرفته‌ای که امروز در اقتصاد توسعه در زمینه تفسیر خلاقیت و نوآوری در شرکت‌های تکنولوژی‌محور وجود دارد، قادر بود به خوبی توضیح دهد که به چه صورت مالکیت خصوصی بر بنگاه‌های اقتصادی، باعث حساسیت بر ورود رقیبان به بازار و در نتیجه مصرف کردن حداکثر خلاقیت برای دیزاین محصولات خوب تر و کاهش هزینه‌ها می‌شود؛ فرآیندی که او آن را تخریب ابتکار آمیز بازار و در نتیجه ایجاد تعادل‌های جدید و نهایتاً پویایی در تولید می‌نامد.
در آن زمان اما، تکیه دول غربی بیشتر بر رشد مبتنی بر تاسیس کارخانه‌های معظم تولیدی با حمایت‌های پیشینی و پسینی دولت بود؛ خصوصاً که بنگاه‌های معظم اقتصادی به لطف توانگری مالی بالا، منابع بیشتری صرف تحقیق و توسعه می‌کردند که به نوآوری در تولید محصولاتشان منجر می‌شد.
این رشد و پویایی نهایتاً عرصه را بر دیگر کارآفرینان تنگ‌تر می‌کرد. اما اوضاع به همان منوال نماند؛ همان‌طور که سوریک (۱۹۹۹) استدلال می‌کند، به مرور زمان و با گسترش تولید محصولات با فناوری جدید و پیچیده، تعداد و نفوذِ کارآفرینان و بنگاه‌های کوچولو و متوسط در اقتصادهای توسعه یافته رو به فزونی گذاشت.
تصویر و عکس شماره ۱ ⇩
تصویر و عکس ارزیابی مقایسه ای فضای کسب و کار ایران با جهان
فرآیندی که پیور و سابل (۱۹۹۴) آن را «تقسیم صنعتی» می‌خوانند: ادامه حیات کسب و کارهای باستانی و در بر می داری صرفه به مقیاس، در کنار تولد و گسترش تولید محصولاتی که در آنها اهمیت چابک و خلاق بودن از اهمیت صرفه به قیاس بیشتر است و زمینه عالی ای برای فعالیت کارآفرینان کوچولو و متوسط فراهم می‌کند. در این راستا، کم هزینه شدن محصولات رایانه‌ای و ورود آی‌تی به زندگی روزمره مردمان، قادر بود به رشد و گسترش سریع‌تر فرآیند کارآفرینی منجر شود.
در واقع با گسترش‌ آی‌تی، پدیده‌ای جدید و بی‌سابقه ایجاد شد که در آن کارآفرینانی خلاق و پرانگیزه از تقریباً هیچ و بدون تکیه بر دارایی‌های مشهود، یک ایده اولیه را تبدیل به شرکتی دنیاای می‌کنند. هم‌اکنون در میان بزرگ‌ترین شرکت‌های ایالات متحده بر مبنای ارزش بازار، سه شرکت از پنج شرکت اول، یعنی اپل، مایکروسافت و گوگل از زمره همین شرکت‌ها هستند.
نگاه دقیق‌تر به فرآیند تاریخی این موضوع و پژوهش‌های اقتصادی فراوان پژوهشگرانی از جمله بلاو (۱۹۸۷) نشان می‌دهد که خوداشتغالی و بنگاه‌های کوچولو در کشورهای توسعه یافته تا دهه ۷۰ میلادی پیوسته در حال کاهش بوده است.
در توضیح این پدیده، لوکاس (۱۹۷۸) استدلال می‌کند که با بزرگ‌تر شدن بنگاه‌ها و بهینه شدن فرآیندهای تولید و در ادامه افزایش حقوق عمومی مدیران و تیم اجرایی کسب و کارهای بزرگ، هزینه-خاصیت این افراد برای به راه انداختن کسب و کار خودشان بالا رفت و در نتیجه نرخ ایجاد بنگاه‌های کوچولو و متوسط پایین آمد. این به نوبه خود به افزایش اندازه بنگاه‌های بزرگ و تشدید این چرخه منتهی شد. به واژه دیگر، وجود یک گزینه کم‌ریسک و پرمنفعت اشتغال در رده‌های بالای یک بنگاه بزرگ، کارآفرینان بالقوه را از خطر کردن و تاسیس بنگاه شخصی بازمی‌داشت.
اما این روال، از اواسط دهه ۷۰ میلادی به بعد عوض شد. اکس و همکارانش (۱۹۹۴) نشان می‌دهند که به چه صورت نرخ کارآفرینی و ایجاد کسب و کارهای جدید در ۱۵ کشور از ۲۳ کشور عضو سازمان همکاری‌های اقتصادی و توسعه۱ بین سال‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ میلادی افزایش یافته است. چندین پژوهش دیگر نیز به کاهش رشد و در برخی موارد نزول اندازه بنگاه‌های بزرگ اقتصادی در همان زمان در اروپا اشاره دارند.
شاید قادر باش چندین دلیل برای معکوس شدن روند کاهش کارآفرینی و در نتیجه افزایش کسب و کارهای نوین ارائه کرد؛ دلیل اول، چنانچه به تفصیل توسط اودرش و سوریک (۲۰۰۰) مطالعه شده، نابود شدن مزیت‌های نسبی است. به واسطه جهانی‌سازی و روان شدن جریان اطلاعات و انتقال فناوری، مزیت رقابتی برای کشورهای تولیدکننده خصوصاً در زمینه‌های تولید فلزات، ماشین‌آلات صنعتی، پارچه و صنایع ماشینی به طرز محسوس کاهش یافت و در مواردی تقریباً به طور کامل از دست رفت.
چنانچه اشاره شد، بخشی از این جریان خوب تر اطلاعات مدیون گسترش صنعت آی‌تی و بهبود کارایی ماشین‌آلات به واسطه هوشمند شدن آنها و در نتیجه امکان برون‌سپاری بیشتر است. این تغییرات به همراه نیاز کمتر به سرمایه اولیه برای ایجاد کسب و کار نوین منجر به رشد پدیده کارآفرینی در اقتصاد کشورها شده است.
کاهش روزافزون اهمیت صرفه به مقیاس، دومین دلیل برای افزایش کارآفرینی است. ژوانویک (۱۹۹۳) با ارائه شواهد و تفسیر داده‌ها نتیجه می‌گیرد که پیشرفت در حوزه فناوری اطلاعات و سرایت آن به حوزه‌های باستانی تولید باعث شده هزینه انطباق با بازار ارزان‌تر از هزینه انطباق داخلی در درون شرکت شده و متعاقباً ایجاد بنگاه‌های با ابعاد کوچک‌تر توجیه‌پذیر باشد.
دلیل سوم، خصوصی‌سازی و بیش از آن مقررات‌زدایی است که همزمان با این تحولات در کشورهای سازمان همکاری‌های اقتصادی و توسعه پیش آمد. فیلیپس (۱۹۸۵) با بررسی اقتصاد ایالات متحده به عنوان نماد اقتصادی با مقررات کمینه و آزادی اقتصادی بالا، نتیجه می‌گیرد که بنگاه‌های کوچولو هم در ایجاد کسب و کارهای جدید و هم در ایجاد اشتغال بر همتایان بزرگ خود پیشی گرفته‌اند.
به عنوان دلیل آخر، شاید قادر باش به جنبه فرهنگی کارآفرینی توجه کرد. کیرشف (۱۹۹۶) در پژوهشی بررسی می‌کند که به چه صورت کارآفرینی و خوداشتغالی از یک راه‌حل حداقلی برای فرار از بیکاری، به راهی برای ارضای حس جاه‌طلبی و تحقق رویاهای بزرگ تبدیل ساخته شده است؛ تا حدی که بیش از یک‌چهارم جوانان آمریکایی علاقه‌مند به کارآفرینی به مکان استخدام در شرکت‌های به بلوغ‌رسیده هستند.
تصویر و عکس شماره ۲ ⇩تصویر و عکس ارزیابی مقایسه ای فضای کسب و کار ایران با جهان
اکنون اما، تجربه دنیاای نمایان می‌کند که هر چه شرایط تاسیس بنگاه‌های جدید اقتصادی و ایجاد فضای رقابت برای کارآفرینان بهبود کشف کند، نرخ رشد اقتصادی بالاتر و پایدارتری را رقم می‌زند. به عنوان مثال کشور چین را انتخاب بکنید. تا پیش از پیدایش بنگاه اقتصادی علی‌بابا توسط جک ما و شرکایش و همچنین شرکت‌های مشابه در چین، انتخاب‌های مردمان چین برای بازار کار، به شغل‌های دولتی یا اشتغال در بنگاه‌های بسیار کوچولو بخش خصوصی که اکثراً نقش واسطه و خرده‌فروشی داشتند، محدود بود. دولت چین هم به خاطر ملاحظات ایدئولوژیک خود، ذهنیت مثبتی به این‌گونه فعالیت‌های بنگاه‌های نوین اقتصادی نداشت.
اما بعد از اینکه حجم عظیم اشتغال‌زایی و خلق ارزش و ثروت توسط کارآفرینان بخش خصوصی اقتصاد چین را روی ریل توسعه شتابان و باثبات قرار داد، سیاستگذاران کم‌کم به این نتیجه رسیدند که راه راضی نگه ‌داشتن مردمان از حاکمیت، کنار رفتن از سر راه این نسل جوان و خلاق و ایجاد و تقویت زیرساخت‌های مورد نیاز برای تسهیل کارآفرینی است. اکنون به لطف ایجاد این فرهنگ و وجود الگوهایی مانند جک ما، این جسارت و علاقه‌مندی در قشر جوان به وجود آمده و بنگاه‌های متوسط و بزرگ پرشماری در چین به راه افتاده است.
در یکی دو دهه اخیر، مشارکت‌های گسترده‌ای بین این بنگاه‌ها و مارک های مطرح غربی برای کاهش دادن هزینه‌ها و انتقال بخش تولید محصولات به چین صورت گرفته؛ انتقال ناگزیر فناوری و انطباق دادن خطوط تولید چینی با استانداردهای برند مبدأ، منجر به آن شده که با گذشت زمان، شرکت‌های چینی کم‌کم پا را از کپی‌کاری یا بخشی از زنجیره تولید شرکت‌های غیرچینی بودن فراتر قرار بدهند و سایر بخش‌های زنجیره را هم بومی کنند. شرکت شیائومی که یکی از بالاترین نرخ‌های افزایش ارزش شرکت را در سالیان اخیر داشته و ارزش بازار آن تنها شش سال بعد از تاسیس هم‌اکنون حدود ۴۶ میلیارد دلار است، تنها یک نمونه از این تجربه‌های موفق و کاملاً چینی است.
جالب آنکه این فرهنگ کارآفرینی و جسارت در نوآوری اگرچه در صنعت فناوری اطلاعات به اوج خود رسیده است، اما در آنجا متوقف نشده و به صنایع دیگر هم گسترش یافته است. به عنوان مثال، دغدغه‌های زیست‌محیطی و همچنین قیمت بالای سوخت‌های فسیلی باعث اقبال هرچه بیشتر مصرف‌کنندگان به ماشین های با پیشران الکتریکی شده است.
یکی از مورد اقبال‌ترین کمپانی‌های تولیدکننده ماشین های هوشمند الکتریکی، تسلاموتورز است. ایلان ماسک به عنوان بنیانگذار تسلا، سابقه تاسیس شرکت موفق پی‌پل به عنوان یکی از بزرگ‌ترین درگاه‌های توجه کرد آنلاین و انتقال پول در سطح جهان و همچنین چندین شرکت موفق دیگر را در کارنامه خود دارد.
او و همکارانش در تسلا، موفق شدند با بهره گیری از تجربیات موفق قبلی‌شان در صنایع غیرمرتبط با خودرو و به کاربردن حداکثر خلاقیت و هوشمندی، مفهوم تازه ای از کارایی و کیفیت در ماشین های الکتریکی را به اکران قرار بدهند و به مارکی معادل اپل در حوزه ماشینی تبدیل ساخته شوند. حدود دو ماه پیش تسلا تنها ظرف دو روز اول پیش‌فروش تازه ترین محصولش موسوم به تسلا۳، حدود ۱۰ میلیارد دلار از این خودرو را پیش‌فروش کرد و رکوردی تازه برجا گذاشت.
تجربیات «کارآفرینان سریالی» مانند ایلان ماسک که در طول زمان فعالیت کاری خود چندین شرکت بزرگ و موفق در صنایع متفاوت به یادگار می‌گذارند بار دیگر به ما تغییر ذات تجارت و تولید در قرن جدید را یادآوری می‌کند؛ دیگر مانند سابق نیازی نیست برای تبدیل‌شدن به یک تولیدکننده مطلوب و مطرح سابقه چندین ده‌ساله تولید در کارنامه خود داشته باشید. کافی است بتوانید به مخاطبان خود ثابت کنید که توانسته‌اید ارزش تازه ای برایشان خلق کنید یا همان ارزش سابق را به نحو کاراتر و ارزان‌تری عرضه کنید.
مهم‌ترین برداشتی که می‌توان از همه نکات بالا در رابطه با اقتصاد ایران کرد، شاید همان اهمیت تغییر نگاه به کارآفرین است. در جامعه این تغییر نگاه مدتی است آغاز شده و روز جدید هم گسترش می‌یابد. من به واسطه فعالیتی که در یک سال اخیر در حوزه سرمایه‌گذاری مخاطره‌پذیر در کسب و کارهای جدید حوزه آی‌تی داشته‌ام، حجم عظیم استقبال جوانان باهوش و باانگیزه برای فعالیت در این حوزه را دیده‌ام. نمونه‌های کامیابی مانند دیجی‌کالا، کافه‌بازار، آپارات و… که هم‌اکنون به مرجعی مورد اعتماد برای مخاطبانشان تبدیل شده‌اند و صدها جوان ایرانی را در استخدام خود دارند، تنها چندین نمونه از ده‌ها مورد وجود می دارند.
خوشبختانه دولت نگاه درستی به ایجاد این فرهنگ کارآفرینی داشته و به نوبه خود به گسترش آن یاری رسانده است. مشخصاً وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات با افزایش نفوذ اینترنت و پهنای باند و معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری با اجرا کردن قوانین حمایتی مربوط به شرکت‌های دانش‌بنیان و همچنین در اختیار گذاشتن فضاهایی مانند پارک‌های علم و فناوری برای تولد و رشد این شرکت‌ها، توانسته‌اند نقش خوبی ایفا کنند.
تصویر و عکس شماره ۳ ⇩تصویر و عکس ارزیابی مقایسه ای فضای کسب و کار ایران با جهان
اما این همه داستان نیست؛ در نوشته‌ای که برای سالنامه تجارت فردا در انتهای سال ۱۳۹۳ نگاشته بودم، به این موضوع اشاره شد که بانک دنیاای شاخصی به نام «روانی انجام کسب و کار» برای رصد کردن میزان آسانی تجارت و تولید در کشورهای گوناگون دیزاین کرده است. بررسی زیرشاخص‌های ده‌گانه این شاخص نشان می‌دهد وضع ایران در زیرشاخص‌هایی که مربوط به راه‌اندازی و مراحل اولیه کسب و کار است، نسبتاً مناسب و از جایگاه خوبی در خاورمیانه برخوردار است.
اما در زیرشاخص‌هایی که مربوط به مراحل میانی و رشد و توسعه فعالیت بنگاه است مانند کسب مجوزهای ساخت و ساز تجهیزات، دریافت وام و تسهیلات مالی و… اوضاع ایران اصلاً مناسب نیست و در زمره آخرین کشورهای خاورمیانه هستیم. می‌توان پیش‌بینی کرد بعضی از این کسب و کارهای نوین که اکنون و در مراحل اولیه شکل‌گیری مورد حمایت دولت هستند، در جذب مشتری و ارائه ارزش مطلوب موفق می‌شوند و در نتیجه تا چندین سال دیگر به مراحل میانی رشد و بلوغ سازمانی خود می‌رسند.
باید به این هشدار دقت کرد که اگر در همان لحظه بستر مناسب برای ادامه فعالیت و بزرگ شدن این بنگاه‌ها موجود نموجود باشد، می‌تواند منجر به سرخوردگی و ایجاد یک احساس دوسر باخت در جامعه کارآفرینی شود؛ در ایران به عنوان یک کارآفرین موفق یا نباید از اندازه محدودی بزرگ‌تر شد؛ یا باید به مکان تمرکز بر حوزه فعالیت بنگاه، انرژی خود را مصروف دست و پنجه نرم کردن با انواع و اقسام موانع و مقررات دست و پاگیر از سوی کنشگرهای گوناگون کرد.
می‌توان به دولت برای رفع این مشکل سیاست‌های زیر را سفارش کرد:
– مقررات‌زدایی و تجمیع مجوزها: شاید قادر باش به جرات نقل کرد تقریباً هیچ حوزه و صنعتی نیست که کارآفرینی در آن نیازمند مجوزهای زمان‌بر و بعضاً نامربوط به حوزه فعالیت نباشد. تلاش‌های خوبی در وزارت امور اقتصاد و دارایی در جریان است برای معرفی، احصا و پاک کردن بخش ناضروری انبوه این مقررات و مجوزها که طی دهه‌ها فقط بر حجم آنها اضافه شده است.
– ایجاد نظام اعتبارسنجی: به منظور اجتناب از کژگزینی و کژمنشی در انتخاب واجدان شرایط برای دریافت تسهیلات مالی و اعطای انواع وام‌ها، چاره‌ای جز داشتن یک نظام اعتبارسنجی که در آن همه معیارهای ضروری برای ارزیابی یک کسب و کار مانند پیشینه موسسان، سابقه بازپرداخت، میزان به فروش رسان و… لحاظ شده باشد، نداریم.
مدت‌هاست که بحث ایجاد چنین ارتشی و تدوین آیین‌نامه‌های آن در جریان بوده است. اما آنچه در عمل همچنان جاری است، خواست انبوهی از مدارک غیرمرتبط، تضامین و وثایق سنگین و در نهایت تصمیم‌گیری توسط کارشناسان بانک است. در واقع، همچنان بارِ نبود به کارگیری نظام اعتبارسنجی را باید کارآفرینان با تلاش برای اثبات نبود کژمنشی خود به دوش بکشند.
سخن پایانی آنکه، تجربه دنیاای ایجاد جسارت و شور در نسل جدید کارآفرینان جلو روی ماست. اگر بخشی از این شور و جسارت در سیاستگذاران هم برای انطباق شرایط محیطی و قانونی کسب و کار با تعادل جدید موجود موجود باشد، می‌توان به بهبود نسبتاً با سرعت محیط کسب و کار، شاخص‌های روانی انجام تجارت، و در نتیجه بهبود رشد اقتصادی و اشتغال امیدوار بود.
*فارغ‌التحصیل مدرسه تحصیلات تکمیلی اقتصاد بارسلونا

—لطفا نظر دهيد—

تهیه از : دلاور ع.

کار و زندگی در بخش خانه و خانواده سايت سرزه

بیت انتخابی از دیوان حافظ :

سينه گو شعله آتشکده فارس بکش
««« »»»
ديده گو آب رخ دجله بغداد ببر

ارزیابی مقایسه ای محیط کسب و کار کشورمان ایران با دنیا (۳ عکس)

TT / 215 — TP / 9%

با دیگران به اشتراک بگذارید

[ منبع این خبر سایت سرزه می باشد. ]

در صورتی که در خبر منتشر شده تخلفی مشاهده میکنید و یا نیاز به ارتباط با مسئول سایت جوونی | جدیدترین اخبار روز ایران و دنیا دارید روی این قسمت کلیک کنید.

گزارش تخلف

تمامی مطالب از سایت های مجاز فارسی و ایرانی تهیه و جمع آوری شده است، در صورت وجود هرگونه مشکل از طریق صفحه گزارش تخلف اطلاع دهید.

تبلیغات

جدیدترین اخبار منتشر شده

تبلیغات

دانلود سریال خارجی

دانلود فیلم ایرانی

دانلود فیلم خارجی

دانلود فیلم و سریال