خردنامه‌ی ماه آبان منتشر شد


 ماهنامه‌ی آبان خردنامه همشهری منتشر شد. این مجله در 164‌امین شماره‌ی خود به 6 پرونده با عنوان‌های «الهیات عاشورا؛ اسلام سیاسی از کجا سر بر آورده است؟»، «طبیب کیست؟؛ مناقشه‌ی جامعه‌شناسان و فیلسوفان درباره‌ی مرجعیت پرسش‌های اجتماعی»، «عفونت پنهان؛ آیا وقت آن نرسیده است که سیاست‌گذاران به آسیب‌های اجتماعی توجه کنند»، «ترجمه تفکر نیست؛ آسیب‌شناسی وضعیت ترجمه در روند تولید علم»، «توسعه‌ی سوء تفاهم در فهم توسعه، جستاری در مفهوم‌شناسی توسعه» و «مکتب تحول در برابر دپارتمان تقلید، جریان‌شناسی تاریخی مناقشه‌ی احیاگری با روشن‌فکری در ایران» پرداخته است.

 

* در توضیح موضوع پرونده «الهیات عاشورا؛ اسلام سیاسی از کجا سر بر آورده است؟» می‌توان گفت که ما در جهان جدید شاهد تلاش‌هایی برای ارائه‌ی پاسخ‌های فلسفی به برخی پرسش‌های اساسی در زیست انسان هستیم. این تلاش‌ها را می‌توان ناشی از نزدیک شدن مباحث فلسفی به نظرگاه‌های انسان‌شناختی و ترکیب شدن با این رویکرد دانست. در این شرایط همان‌گونه که فلسفه برای پاسخ به پرسش‌های وجودی تلاش می‌کند الهیات نیز می‌کوشد در دایره‌ی مفاهیم خود به برخی از این پرسش‌ها پاسخ دهد و برای مثال جایگاه زندگی و مرگ، خیر و شر، رنج و امید و مواردی از این دست را تبیین کند. با توجه به این‌که واقعه‌ی عاشورا با وجود اهمیتش در فرهنگ شیعی، کمتر از منظر الهیاتی مورد توجه قرار گرفته است حاصلی که می‌توان برای بررسی این واقعه از این زاویه قائل بود پرداخت منظومه‌ای از مفاهیم برآمده از زیست انسان در نسبت با این رویداد است به نحوی که الگویی از الهیات ترسیم کند. به عبارت دیگر در این رویکرد اهتمام بر این خواهد بود که الهیات قابل استفاده از این رویداد و دلالت‌های خداشناسانه‌ی آن بازشناخته شود. همچنین با چنین کاوشی می‌توان ظرفیت‌های خاص این واقعه و لمحات رخ نموده در آن را برای توصیف جایگاه انسان، دین، اجتماع، سیاست و... از منظری الوهی به کار گرفت و مرزهای اثرگذاری این واقعه را با تکیه بر نظم مفهومی فراهم شده از ادبیات باورمندان تاریخی آن فراتر برد. به منظور امکان‌سنجی نگاه به عاشورا از این منظر و مشق چنین رویکردی گفت‌وگوهایی با دکتر عماد افروغ، دکتر سیدرضی موسوی گیلانی و دکتر سیدجواد میری داشتیم که در هرکدام از این گفت‌وگوها سعی کردیم از طریقی به این موضوع نزدیک شویم.

 

* آنچه در پرونده‌ی «طبیب کیست؟؛ مناقشه‌ی جامعه‌شناسان و فیلسوفان درباره‌ی مرجعیت پرسش‌های اجتماعی»مورد توجه قرار گرفته مناقشه‌ی فيلسوفان و جامعه‌شناسان در مواجهه با پرسش‌هاي بنيادين جامعه است. در اين پرونده، دكتر پورحسن با صراحت بيش از پيش به انتقاد از جامعه‌شناسي پوزیتیويستي مي‌پردازد همچنين دكتر رجبي دواني نداشتن پاسخ‌هاي طبيبانه از سوي فيلسوفان را مورد نقد و دقت قرار داده است. دكتر جمشيدي‌ها به عنوان جامعه‌شناس از دادوستد فلسفه و جامعه‌شناسي سخن به ميان آورده و دكتر نصري حامد پديده‌ی از بين رفتن مرزهاي علوم و بينارشته‌اي شدن مسائل را علت مناقشه‌ی فيلسوفان و جامعه‌شناسان دانسته است.

 

* در دوران ما جامعه شناسی، روان شناسی، علوم تربیتی، حقوق و... هر یک به نوبه واز نگاه خود تلاش داشته اند تا سهمی در پیش بینی، مدیریت و کاهش آسیب های اجتماعی داشته باشند. با همه این تلاشها اما، روند رشد آسیب های اجتماعی و همچنین بروز آسیب های اجتماعی نو پدید و مدرن روز به روز در حال افزایش است. علل گوناگونی را باید در عدم توفیق علوم مدرن و نیز دولت ها به عنوان متولیان اصلی مدیریت آسیب های اجتماعی بر شمرد. با این حال به نظر می رسد آنچه که در این میان مغفول مانده و یا آنگونه که باید بدان توجه نشده است عدم توجه به ابعاد هستی شناختی و انسان شناختی رویکردهای داعیه دار توصیف و حل مسائل اجتماعی هستند. رویکردهایی که هر یک جایگاه و تعریف خاص خود از انسان، جامعه و حتی خود «آسیب اجتماعی» ارائه می کنند و به تبع تجویزهایی متفاوت عرضه می کنند. در پرونده «عفونت پنهان؛ آیا وقت آن نرسیده است که سیاست‌گذاران به آسیب‌های اجتماعی توجه کنند»  ضمن نگاهی اجمالی بر چیستی آسیب های اجتماعی، نگاه رویکردهای مدرن و اسلامی را به این مقوله بررسی کرده و ضمن مروری بر موضوعات حول این مساله، به عنوان مصداقی عینی نسبت پارادایم حاکم بر برنامه های توسعه در جمهوری اسلامی را با آسیب های اجتماعی پیگیری کرده است.

 

* امروزه مردم اکثر کشورهای جهان به واسطه‌ی تکنولوژی اطلاعات و انقلاب‌های بیدارکننده‌ای مانند انقلاب اسلامی ایران در تلاش هستند وضعیت بهتری را برای خود و آیندگان رقم بزنند. انقلاب اسلامی ایران که می‌تواند تمدن نوین اسلامی را احیا کند و طلیعه‌ای بر تارک جهان خسته و رنجور لیبرالیسم و سرمایه‌داری و سوسیالیسم بتابد سردمدار ملت‌های آزاده‌ای است که به یاری خدا می‌توانند راه جدیدی را پیش روی جهانیان بگشایند. در این میان رهبر معظم انقلاب اسلامی با تدبیر حکیمانه‌ی خود توسعه‌ی غربی را نقد و الگوی اسلامی-ایرانی پیشرفت را مطرح کردند. پرونده‌ی «توسعه‌ی سوء تفاهم در فهم توسعه، جستاری در مفهوم‌شناسی توسعه» تاکیدی است بر رویکرد رهبر معظم انقلاب.

 

* ترجمه را می‌توان تلاشی برای فهم آنچه دیگران می‌اندیشند توصیف کرد. از این منظر و از آن جهت که همه‌ی ما در طول زندگی بخشی از توش و توانمان را مصروف درک باورها، افکار و حتی افعال دیگران و بازگفت آن برای خود می‌کنیم مترجمانی همیشگی هستیم. کارکرد ترجمه در سطح کلان‌تر و عموما مرادشده از این لفظ نیز از کنش ذهنی‌ای که همه‌ی ما انجام می‌دهیم دور نیست. عمده‌ترین تفاوت این شکل از ترجمه با ترجمه‌های هرروزه‌ی جاری در زندگی افراد، وساطت آن در میان اقوام و جوامع گوناگون و عاملیتش در نقل و انتقال فرهنگی میان ملت‌هایی است که بنا به تفاوت زبانی‌شان دارای فاصله‌ای فرهنگی از یکدیگرند. بر این اساس علاوه بر دلالت‌های محتوایی آثار ترجمه شده از یک زبان به زبان دیگر بر نسبت‌های فرهنگی و نیازی که هر جامعه و ملت به داشته‌ی آن دیگری در خود احساس کرده است، می‌توان در اوج و فرودهای جریان‌های ترجمه نیز به انعکاسی از نسبت‌های برقرار شده میان جوامع، موقعیت آن‌ها و سمت و سویی که پیدا کرده‌اند دست یافت. بررسی این موضوع از آن جهت اهمیتی دوچندان می‌یابد که هسته‌های اولیه‌ی علوم انسانی در کشور ما از طریق ترجمه شکل گرفته و همچنان نیز منبع اصلی تغذیه‌ی این علوم در کشور، ترجمه است. جست‌وجو در این‌که ترجمه‌ها در کشور ما با توجه به چه دغدغه‌ها و با چه رویکردهایی صورت گرفته و چه آثار و نتایجی به همراه آورده و چه نقشی در ایجاد شاکله‌ی هر کدام از شاخه‌های علوم انسانی ما داشته است می‌تواند پرتوی متفاوتی بر وضعیت این علوم در کشور بیفکند. این‌ها پرسش‌هایی است که در پرونده «ترجمه تفکر نیست؛ آسیب‌شناسی وضعیت ترجمه در روند تولید علم» در رابطه با علوم سیاسی و فلسفه با دکتر خرمشاد و دکتر طالب‌زاده در میان گذاشته شده و به نحوی دیگر و با مروری تاریخی بر سیر ترجمه در گفت‌وگو با شهریار زرشناس طرح شده است. هر کدام از این گفت‌وگوها حاوی نکاتی است که می‌تواند در اندیشیدن به وضع و راه پیش روی علوم انسانی به کار آید.

 

* مواجهه‌ی ايرانيان با غرب مدرن فرازونشيب‌هاي بسياري داشته و خود به عنوان مولفه‌اي مهم موجب شكل‌گيري جريان‌هاي فكري متفاوتي در ايران شده است. در مواجهه‌ی با غرب برخي غربي‌شدن را محور تلاش‌هاي خود قرار دادند و برخي به سازگاري هرچه بيشتر با غرب توجه دارند و بعضي نيز از رويكرد انتقادي نسبت به غرب مدرن سخن مي‌گويند و ديگراني هم نفي غرب را دنبال مي‌كنند. هر يك از اين «برخي» و «بعضي»ها در گستره‌ی تاريخ ايران جريان‌هايی فكري به وجود آورده‌اند. آنچه در پرونده «مکتب تحول در برابر دپارتمان تقلید، جریان‌شناسی تاریخی مناقشه‌ی احیاگری با روشن‌فکری در ایران» مي‌خوانيد نگاهي است ايجازي به سير تكوين جريان‌هاي فكري‌ای كه متاثر از مواجهه‌ با غرب مدرن به‌وجود آمده‌اند. در فرازونشيب شكل‌گيري اين جريان‌ها از جنگ ايران و روس گرفته تا انقلاب اسلامي و اين سوتر مي‌توان از سه جريان اصلي سخن گفت؛ جريان سكولاريست‌ها، جريان روشن‌فكري ديني و جريان احياگري ديني. هريك از اين سه جريان برداشت متفاوتی از وضعيت ايران، وضعيت غرب و نحوه‌ی پيشرفت و توسعه دارند. هريك از اين جريان‌ها تصوير متفاوتي از آينده‌ی ايران دارند و براي تحقق آن راه متفاوت و متمايزي را برمي‌گزينند. با وقوع انقلاب اسلامي جريان سكولاريست‌ها از صحنه‌ی اجتماعي ايران طرد شد و جريان روشن‌فكري ديني تضعيف. آنچه امروز مناظره و منازعه‌ی ساحت فكري ايران را شكل داده است مواجهه‌ی جريان روشن‌فكري ديني با جريان احياگري ديني است؛ مواجهه و مناظره‌ای كه براي فهم آن نيم‌نگاهي هم بايد به سير تكوين و تاريخ آن انداخت. پرونده‌ی مكتب تحول كه اشاره به جريان احياگري ديني دارد يا دپارتمان تقليد كه معرف جريان روشن‌فكري ديني است با نگاهي تاريخي تلاش دارد توجهی به اين موضوع داشته باشد.

 

همچنین مصاحبه‌ی ماه این شماره نیز از دکتر عماد افروغ، جامعه‌شناس نوصدرایی درباره مسائلی چون روشنفکری، نظریه زوال اندیشه سید‌جواد طباطبایی گرفته شده است. از دیگر گفت‌وگوهای اصلی این مجله می‌توان به گفت‌وگو با حسن سبحانی پیرامون نسبت برنامه‌های توسعه و آسیب‌های اجتماعی اشاره کرد.

 

164 امین شماره خردنامه همشهری به سردبیری محمد عبداللهی و شورای سردبیری پیمان فراهانی، جعفر حسن‌خانی و محمدرضا یل در 164 صفحه تهیه شده است که علاقه‌مندان می‌توانند آن‌ را از کیوسک‌های مطبوعاتی سراسر کشور با قیمت 10 هزار تومان تهیه کنند.

[ منبع این خبر سایت رجا می باشد. ]

در صورتی که در خبر منتشر شده تخلفی مشاهده میکنید و یا نیاز به ارتباط با مسئول سایت جوونی | جدیدترین اخبار روز ایران و دنیا دارید روی این قسمت کلیک کنید.

گزارش تخلف

تمامی مطالب از سایت های مجاز فارسی و ایرانی تهیه و جمع آوری شده است، در صورت وجود هرگونه مشکل از طریق صفحه گزارش تخلف اطلاع دهید.

تبلیغات

جدیدترین اخبار منتشر شده

تبلیغات

دانلود سریال خارجی

دانلود فیلم ایرانی

دانلود فیلم خارجی

دانلود فیلم و سریال